Tài liệu Huấn Luyện
Sức mạnh chữa lành của Niềm Vui (phần 1)
Đăng lúc: 20:07 | 17/01/2017
Lượt xem: 259
Tất cả chúng ta đều muốn được hạnh phúc. Đây là ước nguyện căn bản của chúng ta. Thế nhưng tại sao chỉ có một số người trong chúng ta có hạnh phúc thật sự? Bạn có là một trong số họ không? Vậy, thế nào là hạnh phúc?
Sức mạnh chữa lành của Niềm Vui (phần 1)

Sức mạnh chữa lành của Niềm Vui

LI NÓI ĐU

Tất cả chúng ta đều muốn được hạnh phúc. Đây là ước nguyện căn bản của chúng ta. Thế nhưng tại sao chỉ có một số người trong chúng ta có hạnh phúc thật sự? Bạn có là một trong số họ không? Vậy, thế nào là hạnh phúc?

Dường như chúng ta thường tự hỏi tại sao có một số người nắm giữ được bí quyết riêng của hạnh phúc và tại sao, trong bất kỳ hoàn cảnh nào, họ đều có khả năng làm lan tỏa niềm vui sâu xa ấy? Chúng ta tự hỏi tại sao những người khác có vẻ chán đời, mất tinh thần và lo lắng về mọi thứ, ngay cả khi những điều đó sẽ đem đến điều tốt đẹp cho họ. Chúng ta cũng phân vân tại sao có những người khi họ đã đạt được mục đích của mình, họ vẫn la toáng lên: “Là nó ư? Tất cả là đây sao?”

Chúng ta đang sống trong một xã hội đầy mạo hiểm và điên loạn- một thế giới mà trong đó sự bất hạnh như là quy chuẩn. Tình trạng suy nhược thần kinh, tự tử, gia đình tan vỡ, nghiện ma túy, nghiện rượu, tội phạm và những hình thức bạo lực gia tăng, cũng như sự bồn chồn sâu thẳm và sự cô đơn quay quắt là những dấu chỉ của thời đại chúng ta. Thêm vào đó, chúng ta có nhiều mối quan tâm cá nhân như trách nhiệm đối với con cái, thuế má cao, những hóa đơn quá hạn cần thanh toán, sức khỏe không tốt, tình trạng lão hóa và cái chết.

Để cân bằng tất cả những điều này và để che đậy những điều không thể chịu nổi ấy, những điều không thỏa mãn trong cuộc sống, chúng ta chi trả hàng tỷ đồng để sắm sửa những ngôi nhà mới, xe hơi đời mới, quần áo mới, những thực phẩm không cần thiết, những sự kiện thể thao và những hình thức giải trí khác. Vì chúng ta nghĩ rằng tất cả những thứ này lấp đầy những lỗ hổng trong tim của chúng ta và làm cho chúng ta hạnh phúc. Chưa dừng lại đó, chúng ta tiếp tục tìm kiếm thuốc bất tử, điều mà không thể nào chúng ta tìm thấy. Không có lạc thú nào trên trần gian này giúp chúng ta thỏa mãn được những nguyện ước bên trong, vì ước nguyện bên trong có năng lực làm thay đổi mọi thứ xung quanh chúng ta.

Khi chúng ta nhận ra chiều sâu của lỗ hổng trong trái tim và tâm hồn của chúng ta, chúng ta cũng nhận ra rằng chỉ có Thiên Chúa mới có thể lấp đầy chúng. Thánh Augustino đã đúng khi viết trong tác phẩm Tự Thuật nổi tiếng của ngài, “Ôi ly Chúa, Chúa đã dng nên con cho Chúa, và lòng chúng con khc khoi cho đến khi được ngh yên trong Chúa mà thôi.”

Hạnh phúc là một phần của bản tính con người. Dù thuộc bất kỳ nền văn hóa và tôn giáo nào chăng nữa, con người đều muốn có hạnh phúc, nói về hạnh phúc và khao khát có được hạnh phúc.

Chúng ta dành nhiều thời gian để học tập, chúng ta tìm kiếm những nghề nghiệp tốt hơn, chúng ta kết hôn và xây dựng gia đình- để được hạnh phúc. Chúng ta đi du lịch, chúng ta nghỉ lễ, và liên lạc với những người khác- để hạnh phúc. Chúng ta lên những kế hoạch, mơ ước có nhiều của cải, và chúng ta chuẩn bị cách cẩn thận cho việc nghỉ hưu- để hạnh phúc.

Khao khát hạnh phúc là động lực thúc đẩy khi chúng ta theo đuổi bất cứ điều gì. Trên thực tế, những nền văn minh cũng như các nền văn hóa khác nhau đã đang tìm kiếm tìm kiếm hạnh phúc từ nhiều thế kỷ qua. Một số tư tưởng gia tìm hạnh phúc trong sự bình an của tâm trí, một số khác thì tìm bình an trong những điều hão huyền; một số đã được khai sáng, và một số khác vẫn còn trong tiến trình khám phá́ về chính hạnh phúc của mình. Phải chăng hạnh phúc là một cái đích để đạt tới, hay điều gì đó để cảm nhận hoặc sở hữu? Khi nào thì hạnh phúc khác với niềm vui? Phải chăng “cảm giác tốt” thì giống như có điều kiện sống tốt? Và, làm thế nào để chúng ta biết được ai hoặc cái gì làm nên phong cách sống của chúng ta? Làm sao chúng ta biết được chúng ta từ đâu đến và chúng ta đang đi về đâu?

Cuốn sách này là một phần của loạt chủ đề “Sức Mạnh Chữa Lành.” Tôi hy vọng bạn sẽ tìm thấy trong cuốn sách nhỏ này sự sá́ng suốt, cảm hứng và những công cụ cần thiết để giúp bạn trả lời những câu hỏi và sống một cuộc đời vui tươi thực sự trong mọi hoàn cảnh. Mục đích ấy có thể đạt được nếu bạn hiểu biết và thực hành, như thánh Augustinô nhắc nhớ rằng:“Nim vui thì không được trao ban cho nhng k không yêu mến Thiên Chúa mà ch dành cho nhng ai yêu mến Ngài vì mc đích ca Ngài. Chúa, chính Chúa mi là nim vui ca h.

Tôi cũng hy vọng rằng, chúng ta có thể học cùng nhau để yêu mến người khác cách sâu xa hơn, như ngồi dưới một gốc cây để đọc một cuốn sách, để ném một quả bóng, để lắng nghe sự thinh lặng, để chia sẻ những điều bất hạnh cũng như niềm vui, và để cười qua những giọt lệ – một  nụ cười thay cho một lần khóc. Một nụ cười đúng lúc làm cho thế giới của chúng ta thêm ấm áp. Cuộc sống của chúng ta càng có nhiều sự tương đồng và thú vị, thì Nước Trời càng có thể đạt tới được.

CHƯƠNG MT: Đ HNH PHÚC HƠN

“Vui Mng Luôn Mãi (1Tx 5,16)

Trừ khi một số bệnh tâm thần xâm chiếm trí tuệ của chúng ta, chúng ta phải xác nhận rằng hạnh phúc có sức mạnh vượt trội đến nỗi có thể điều hướng cuộc đời chúng ta.

Chúng ta được tạo ra để hạnh phúc. Thiên Chúa muốn chúng ta hạnh phúc. Mục đích cuộc đời của chúng ta là hạnh phúc. Vì thế, tự nhiên chúng ta khao khát hạnh phúc và niềm vui. Theo thánh Tôma Aquinô, chúng ta khát khao hạnh phúc một cách tự nhiên vì đó là sự tất yếu. “Bởi bản tính tự nhiên chúng ta được phú cho những lý lẽ để khao khát được hạnh phúc,” và “khao khát hạnh phúc là một sự lựa chọn tự do.” Từ nguyên thủy, chúng ta được tạo ra để sống hạnh phúc mãi mãi. “Việc theo đuổi hạnh phúc” cùng với “sự sống” và “tự do” được coi là một quyền không thể chuyển nhượng, như được tuyên bố trong bản tuyên ngôn độc lập của Hoa Kỳ. Chúng ta khao khát hạnh phúc; đó là quyền của chúng ta, và chúng ta theo đuổi nó với tất cả sức mạnh của chúng ta.

Nếu tự bản chất chúng ta được mời gọi để sống hạnh phúc, tại sao chúng ta thường không có hạnh phúc?

Hạnh phúc của bạn như thế nào?

Bạn có hạnh phúc không- bạn có hạnh phúc thật sự không? Hãy tìm hiểu thông qua bài trắc nghiệm. Đặt con số 0 cho điều bạn “không đồng ý”, số 10 vào những câu bạn “đồng ý” và đặt số 5 vào những câu còn lại.

1.Tôi hoàn toàn hài lòng với cuộc sống của tôi.

2. Nếu tôi được lập lại cuộc sống một lần nữa, tôi sẽ không thay đổi gì.

3. Tôi có thời gian để chăm sóc bản thân.

4. Tôi có thời gian để quan tâm những người khác.

5. Đã rất nhiều lần tôi vượt qua những khó khăn.

6. Vận rủi và hoàn cảnh không vùi dập được tôi.

7. Cuộc sống của tôi có mục đích và ý nghĩa.

8. Khi nghĩ về con người, tôi chú ý đến tình yêu chứ không chú ý vào sự ganh tị hay sự khác biệt.

9. Cho đến bây giờ tôi đã đạt được tất cả những điều mà trong tâm trí tôi đã định là mình phải đạt được.

10. Tôi không quan tâm người khác nói gì về tôi.

11. Hòa hợp thể lý, cảm xúc và tinh thần thì rất quan trọng với tôi.

12. Tôi nhận ra rằng người khác có thể hy vọng gì đó nơi tôi.

13. Gia đình và bạn bè tôi xuất hiện trước tiên trong tâm trí tôi.

14. Một cuộc sống sung túc (thoải mái hoặc xa hoa) không ấn tượng gì với tôi.

15. Tôi quan tâm tới các vấn nạn xã hội.

16. Tôi tha thứ cho những ai làm tổn thương tôi.

17. Tôi hạnh phúc ngay cả trong những hoàn cảnh đầy căng thẳng.

18. Tôi có một khao khát thực sự về sự hiểu biết.

19. Tôi cố gắng xử trí tốt công việc ngay cả khi tôi không hài lòng lắm về chúng.

20. Tôi cầu nguyện rằng tôi sẽ luôn luôn được Thiên Chúa ở bên cạnh mình.

Số điểm của bạn càng cao, chứng tỏ bạn càng hạnh phúc. Tôi hy vọng bạn đã làm tốt. Những thông tin này ngoài việc cho biết bạn là người hạnh phúc hay không, nó cũng thật tiện lợi khi chỉ ra cho bạn biết hạnh phúc đích thực của bạn là gì, và đâu là những giá trị bạn quan tâm trong cuộc sống. Thêm vào đó, nó giúp bạn nhận thức rõ hơn về sự khác biệt giữa “hạnh phúc giả tạo” và hạnh phúc hoặc niềm vui thực sự.

Hnh phúc ảo

Không có con đường tắt nào đi đến hạnh phúc thực sự. Trái lại, hạnh phúc giả tạo có thể đạt được một cách nhanh chóng. Một lúc nào đó, chúng ta nghĩ rằng chúng ta hạnh phúc nhưng sau đó một cảm giác trống rỗng đang kiểm soát chúng ta và đôi khi, có những hậu quả bi thảm đi kèm với nó.

Một ví dụ điển hình là việc nghiện ma túy hoặc nghiện rượu, hoặc bất cứ thứ gây nghiện nào khác. Khi dùng những chất gây nghiện này, có thể chúng ta có được cảm giác cực kỳ phấn khích, nhưng điều này nhanh chóng qua đi. Sự mất mát đi kèm với trí phán đoán và trí năng sắc bén thường kết thúc trong sự trầm cảm. Quyến rũ và hưng phấn chỉ là hạnh phúc ảo và những ảo tưởng phù du của sự thỏa mãn nhất thời mà thôi.

Một ví dụ khác của hạnh phúc giả tạo đến từ cảm xúc mạnh, nó thường theo sau sự thất vọng trong những người không có tính quyết đoán. Không có cách lý giải hợp lý nào để giải thích những nguyên nhân gây nên làn sóng thất vọng như thế. Bệnh tật hoặc nghiện ngập không bao giờ có thể dẫn đến hạnh phúc thật sự. Tất nhiên dưới điều kiện này, một lúc nào đó, người ta có thể quên đi những bất hạnh của họ nhưng tính hay quên thì không hạnh phúc.

Ngay cả những cảm giác tuyệt vời của hạnh phúc và sự phấn chấn- thường trong một nhà tiên tri- có thể xảy ra trong một giai đoạn tiến triển của chứng rối loạn tâm thần. Tác giả Gérard de Nerval (1808-1855), người được biết đến như người bị chứng tâm thần phân liệt và tình trạng tâm thần định kỳ, chính ông ta mô tả theo cách này: “Tôi đã cm giác như th tôi đã biết mi s và mi s đã t hin vi tôi, tt c nhng bí mt ca thế gii tôi đã hiu trong nhng gi phút hnh phúc.” Triết gia Karl Jaspers (1883-1969) kể rằng: một lần có ai đó nói với ông: “Tôi thc dy vào mt bui sáng vi cm giác tuyt vi ca vic được tái sinh. Nim hnh phúc thn linh y tôi đã cm nhn được, cái cm giác tràn ngp ca s hin din t do đi vi mi s thì tht là nh nhoi.” Nhưng những cảm giác đó cũng là hạnh phúc giả tạo.

Hạnh phúc không xuất phát từ của cải và danh tiếng. Đức Hồng Y John Henry Newman mô tả chúng rất rõ ràng: Tất cả cúi mình trước sự giàu có. Theo bản năng, người ta tỏ lòng kính trọng của cải. Họ đo lường hạnh phúc bằng của cải; và họ đánh giá việc tôn trọng tư cách bằng của cải… Đó là tôn thờ ngẫu tượng bởi một niềm tin sâu xa rằng với của cải họ có thể làm mọi việc. Của cải chiếm vị trí thứ nhất và danh tiếng ở vị trí thứ hai trong số những điều được tôn sùng trong thời đại này. Danh tiếng, hoặc được thiên hạ nói đến nhiều- nó có thể được gọi là “nổi tiếng trên giấy báo”- tự nó đã được xem như là một điều tuyệt vời, và một sự kính phục hoàn toàn.

Hạnh phúc không phải là sản phẩm phụ của triết lý “nhiều hơn nữa”- như tiền bạc nhiều hơn, thoải mái hơn, tự do tình dục hơn, kích động nhiều hơn hoặc ngay cả nhiều kinh nghiệm tôn giáo hơn. Chúng ta luôn có cảm giác thiếu thốn và có nhu cầu muốn được nhiều hơn nữa. Những người thực hành theo loại triết lý này, trên thực tế họ là những người bất hạnh bởi họ luôn luôn không hài lòng với những gì họ đang có vì họ luôn luôn muốn có nhiều hơn nữa. Hãy đi và hỏi người nào đó đã trải qua một kỳ nghỉ đắt đỏ, những người xây một ngôi nhà đẹp, hoặc mua một xe hơi sang trọng. Người ấy sẽ nói với bạn không chút ấp úng về niềm hạnh phúc đã kéo dài một thời gian, nhưng nó thì không phải là “hạnh phúc thật.”

Hnh phúc ph thuc vào vic bn là ai hơn là ph thuc vào nhng gì bn có

Hãy nghĩ về tất cả những tiến bộ mà chúng ta đã làm được kể từ Thế Chiến thứ II. Thu nhập của chúng ta có thể được tăng gấp ba lần. Kích thước ngôi nhà của chúng ta ít nhất cũng gấp đôi. Nhìn chung mỗi gia đình có hai xe hơi. Hiếm người trong chúng ta không có thiết bị công nghệ cao. Việc tiêu dùng ngày càng tăng. Nhưng chúng ta không thể nói rằng ở những nơi mà nhu cầu cá nhân được thỏa mãn, hạnh phúc đã đồng thời gia tăng. Thay vào đó, sự thất vọng dường như đã tăng lên và ở mức độ đáng báo động; cứ mười lăm người Mỹ thì có một người chịu đựng tình trạng trầm cảm nặng. Đây là kết quả của công trình nghiên cứu được tiến hành gần đây do giáo sư Ronald Kessler thuộc Đại Học Y Harvard. Tiền bạc không thể mua được hạnh phúc. Những thứ thật sự quan trọng trong cuộc đời thì không được bày bán tại chợ. Daniel Kahneman, giáo sư Đại học Princeton nhận xét rằng: “Hoàn cảnh dường như không tác động nhiều đến hạnh phúc.”

Hạnh phúc thì không chỉ có niềm vui, sự ham mê vui thú, hay cảm giác được thỏa mãn. Hạnh phúc dường như nằm bên ngoài những thứ có thể đo lường, đong đếm hay cảm nhận được. Nó vượt qua lĩnh vực của tiền tài vật chất và những biến cố trong cuộc sống. Nó phụ thuộc vào việc chúng ta thực sự là ai hơn là phụ thuộc vào những gì chúng ta có. Khi chúng ta cảm nghiệm được điều này, ắt hẳn niềm vui sẽ đến trong chúng ta.

Nim vui là gì?

Nếu chỉ tập trung vào niềm vui thích do những hoàn cảnh may mắn thì ta bỏ lỡ những chiều kích khác trong phương diện của con người- con người thật sự. Làm những việc tốt là một lý tưởng tuyệt vời, nhưng việc trở thành một người tốt còn là quan trọng hơn rất nhiều.

Sự biến đổi của một con người ở mức độ sâu thẳm nhất thì không thể. Khi ta ý thức được điều đó, niềm vui sẽ đến, vì niềm vui phụ thuộc vào việc chúng ta là ai chứ không phụ thuộc vào hoàn cảnh của chúng ta hoặc trong những gì chúng ta có. Quả thực, đây có thể là một sự khác biệt quan trọng giữa hạnh phúc thật và hạnh phúc ảo; hạnh phúc giả tạo có vẻ thường đến từ ngoài vào trong, trong khi niềm vui cũng như hạnh phúc thật phát sinh từ bên trong ra bên ngoài.

Niềm vui là hoa trái của Thánh Thần chứ không phải bởi hoàn cảnh của chúng ta. Niềm vui ở sâu thẳm bên trong chúng ta làm cho chúng ta tràn trề sức sống và tươi mới trước các biến cố của cuộc đời. Hạnh phúc có thể tan biến nhưng niềm vui thì còn ở lại mãi. Những người lạc quan thường vui cười  và dường như họ có tất cả sự vui vẻ họ muốn, dù cho họ có thể có hoặc không có niềm vui thực sự; nhưng những người đã trải nghiệm niềm vui thực sự biết làm thế nào để có được sự thanh thản mà không đếm xỉa đến những điều gì đang xảy ra với họ và xung quanh họ. Họ không cần chờ đợi đến khi họ tốt nghiệp, trở

lại trường, kiếm thêm một vài đồng bạc, kết hôn, có con, mua nhà mới hoặc xe tốt hơn, năm sau hoặc năm sau nữa. Họ tràn ngập niềm vui trong giây phút hiện tại; không có thời gian nào tốt hơn hiện tại bởi vì giây phút hiện tại là thời gian duy nhất họ có. Alfred d’Sousa nói rằng: Nim vui là mt cái giếng sâu trào tràn sc sng trong tâm hn chúng ta.

…Với tôi, dường như cuộc sống luôn có những chướng ngại trên con đường, nhưng li luôn luôn có điều gì đđể cm nhận được trên suốt con đường y. Khi tôi cm nghim v cuộc sống, thì dường như nó bắt đầu dù những công việc kinh doanh chưa hoàn thành, thời gian bị phân tán, những món nợ phải trả. Cuối cùng bình minh cũng mọc lên cho tôi khi tôi vượt qua những chướng ngại trong cuộc đời tôi.

Hãy suy nghĩ về điều này xem nó thật như thế nào!

Những thành tựu đạt được và những cạm bẫy bên ngoài của sự thành công như tiền bạc, quyền lực, của cải, và niềm vui thú được truyền qua những điều ảo tưởng của thỏa mãn cơ bản. Chúng chỉ ra bản chất thực sự của xã hội chúng ta và sự suy đồi của nền văn hóa, không có thuốc hoặc vac-xin nào có thể chống chọi hay loại trừ được. Chúng chỉ ra rằng có rất nhiều điều đem đến cho chúng ta một sự hài lòng thú vị nào đó, nhưng trong đó, nó cũng tiềm tàng những mất mát và thất vọng. Chúng cũng chỉ ra rằng niềm vui thì không được sinh ra từ việc làm và những điều chúng ta có nhưng từ sự hiện hữu.

Khi bạn là ai và điều gì mà bạn thực sự hiện hữu, bạn không thể không tỏ lộ niềm vui sâu xa một cách mãnh liệt. Nó thực sự là trung tâm của sự hiện hữu của chúng ta, nơi mà cuộc sống đầy đủ ý nghĩa và niềm vui cư ngụ.

Đã có một nền công nghiệp lớn của “chủ đề nghiên cứu về hạnh phúc.” Sách vở, báo chí, và nhiều công cụ khác phác thảo những nguyên tắc chỉ đạo cho việc đem hạnh phúc đến cho cuộc sống chúng ta. Ngay cả những câu lạc bộ cười được thành lập cũng không nằm ngoài mục đích ấy. Nhưng, dầu cho đã có tất cả những điều này, chúng ta phải thừa nhận rằng không có công thức sẵn có nào để có được niềm vui trọn vẹn. Đi sâu vào trung tâm điểm sự hiện diện của chúng ta là con đường tìm đến với Thiên Chúa- nguồn vui của chúng ta. Cha Henri Nouwen đã viết:

     Nim vui thì không ging như hnh phúc. Chúng ta có th b sầu khổ v nhiu th, nhưng nim vui vn lại bi vì nó đến t s hiểu biết v tình yêu ca Thiên Chúa dành cho chúng ta. Chúng ta có chiều hướng nghĩ rng khi chúng ta bun chúng ta không th vui v, nhưng trong cuc sng ca mt người luôn đt Thiên Chúa là trng tâm, ni bun và nim vui có th tn ti cùng nhau… Nim vui không xy ra cách đơn gin vi chúng ta đâu. Chúng ta phi la chn nim vui và gi việc la chn y mi ngày. S la chn ấy da trên s hiu biết rng chúng ta thuc v Thiên Chúa và chúng ta được tạo dựng nên trong Thiên Chúa, Người là nơi chúng ta trú ẩn, là nơi chúng ta được an toàn và không có gì, ngay cả đến cái chết, có thể tách rời chúng ta ra khỏi Thiên Chúa.

Nhng chướng ngi cn tr nim vui

Rõ ràng, hoàn cảnh ngoại tại có thể tạo ra nhiều hơn hoặc ít hơn niềm vui hữu hình cho chúng ta. Những thời điểm cuối cùng để làm việc gì đó, những đòi hỏi của công việc, gia đình, những nhóm chúng ta thuộc về, và những biến cố không may mắn bất ngờ xảy ra là những ví dụ thực tế. Nhưng cũng có những chướng ngại bên trong cản trở niềm vui của chúng ta, điều này đáng được phản tỉnh lại “Trong cuc sng ca mt người luôn đt Thiên Chúa là trng tâm, ni bun và nim vui có th tn ti cùng nhauHenri Nouwen. Qua sự cẩn trọng của chúng ta. Hãy quan sát một vài biểu hiện và nhận ra một (hoặc nhiều) mà dường như có liên quan đến bạn.

Thiếu hiu biết v chính mình. Một phần cá tính của bạn mà bạn không thực sự hiểu biết có thể tạo ra vấn đề cho hạnh phúc của bạn. Niềm vui thực sự khó mà có được khi bạn vẫn còn trong tình trạng do dự, thậm chí khi bạn không biết nó vẫn tồn tại.

Ti li. Sau khi phạm tội và cảm thấy có tội là chuyện bình thường. Tuy nhiên, khi chúng ta bị mất cân bằng, tội lỗi có sức mạnh mở ra một sự mất kiểm soát bản thân không thể giải thích, “rối loạn thần kinh chức năng” cảm giác tội lỗi lôi cuốn ta tiếp tục tự trừng phạt chính mình. Nó có thể ẩn trong hình thức của tai nạn, bệnh tật, hay sự phiền muộn. Trong vô thức, những người có loại tội này không thực sự muốn sự tha thứ từ Thiên Chúa và người khác. Họ dường như dễ tin tưởng rằng việc phục hồi niềm vui của họ sẽ đến chỉ qua việc tự trừng phạt mình. Một số người cảm nhận tội lỗi sau sự ban thưởng hoặc thậm chí chỉ với một niềm vui ngây ngô nho nhỏ. Một số người khác nghĩ rằng họ không xứng đáng được ban thưởng cách cá vị, hoặc họ xử lý nó như là một khả năng. Ý nghĩ tội lỗi không thể là một cộng sự tốt cho niềm vui.

T phê bình. Làm thế nào bạn có thể có niềm vui nếu bạn cứ giữ chặt sự thất bại cho riêng mình vì bất cứ điều gì bạn làm hoặc đã không làm, hoặc vì bạn là gì hoặc không là gì? Thất bại vì tự đánh giá tiêu cực và thiếu lòng tự trọng đối với bản thân nên không nuôi dưỡng được niềm vui.

S hãi. Một người luôn luôn sống trong sự sợ hãi không thể trải nghiệm hạnh phúc bởi vì nỗi sợ hãi và sự lo lắng bóp méo thực tế, sinh ra những ý nghĩ khó hiểu và làm tê liệt ý chí. Người sợ hãi thường không biết tại sao mình lại sợ hãi. Không có nguyên nhân cụ thể để gọi tên, nhưng có nhiều triệu chứng như nhức đầu, ăn uống khó tiêu, đau bao tử, và những nỗi sầu khổ có thể xuất hiện. Khi một người không tiến triển bởi nỗi sợ thất bại, hoặc sợ thành công, người ấy bị đặt vào tình trạng suy yếu và buồn rầu.

Kim soát nhu cu. Có một vài cách để kiểm soát bản thân thì tốt khi chúng ta cần đảm bảo an toàn, từng bước một cho tiến trình để làm nên những sự thay đổi. Nhưng lưu ý kiểu kiểm soát với những kết quả từ sự lo lắng sâu xa và nỗi sợ hãi đặt ta dưới những căng thẳng liên tục và từ chối bất cứ niềm vui thực sự nào đó.

Tinh thn lười biếng. Chẳng bao lâu sau khi bạn có những ý tưởng mới, khi không có gì mới mẻ truyền cảm hứng cho bạn, và khi bạn không còn bất cứ cảm giác sáng tạo nào nữa, thì sự buồn tẻ sẽ phá hủy năng lực của bạn, nó đánh cắp niềm vui của bạn từng tí tí một.

T đánh giá cách cng nhc. Hầu hết chúng ta, nếu không muốn nói là tất cả chúng ta, có khuynh hướng tạo ra một sự tự đánh giá cứng nhắc và một cá tính với những gì chúng ta thích nhận diện. Những người nổi tiếng thậm chí còn thuê mướn người của công chúng để quảng bá hình ảnh cho họ. Tiến trình xây dựng khung đánh giá bản thân mình dựa trên việc tích lũy những hình ảnh bản thân. Nhưng cuộc sống thì không giống như việc phân tích rõ ràng những hình ảnh đã xây dựng qua thời gian. Khi những kẽ hở trong việc đánh giá cách cứng nhắc xuất hiện, sự tuyệt vọng và chán nản theo sau, và niềm vui thì biến mất.

Ch nghĩa cu toàn. Mặc dầu có mặt tốt của nó, gần như là duy tâm, nhưng chủ nghĩa cầu toàn ngăn cản không cho chúng ta tận hưởng bất kỳ niềm vui thực sự nào, đặc biệt là khi chủ nghĩa cầu toàn bị đẩy tới chỗ thái quá. Hy vọng hão huyền có thể đầu độc cuộc sống của chúng ta. Ai có thể là người hoàn hảo? Tại sao chúng ta mong muốn sự hoàn hảo từ người khác nếu chúng ta, bản thân của chúng ta không hoàn hảo chứ? Sự hoàn hảo không nên là một tiêu chuẩn để đánh giá chúng ta thành công thế nào, nhưng, đúng hơn là chúng ta yêu thương thế nào. Sự khác biệt này là chìa khóa của niềm vui.

Mt mi. Mệt mỏi trở nên thù địch của niềm vui khi nó rút cạn năng lực cần thiết của cuộc sống hạnh phúc; và khi đó nó tạo nên một con người cáu kỉnh, cố chấp, và nóng vội. Mệt mỏi có thể mang nhiều hình thức. Nó có thể biểu hiện ở thể lý, cảm xúc, hoặc thậm chí cả tinh thần nữa. Đừng bao giờ đánh giá quá thấp giá trị của việc mất thời gian chỉ để chúng ta giải trí vì nó đem lại niềm vui lành mạnh và sức khỏe cho chúng ta.

Hi hn vô ích. Cứ nói “nếu không” với những điều đã xảy ra thì thật là vô nghĩa, lãng phí và ích kỷ vì nó có thể tạo thành một cản trở nghiêm trọng đến việc theo đuổi hạnh phúc thật sự. Chúng ta nên rút kinh nghiệm từ quá khứ của chúng ta. Học hỏi từ quá khứ là một sự khôn ngoan. Nhưng lo lắng về bệnh tật và bị ám ảnh bởi những thất bại trong quá khứ là vấn đề khác. Cách thức tiếp cận của một người lành mạnh là quên đi những vấn đề của việc phán quyết từ Thiên Chúa.

Ích k. Kiểm tra trí nhớ của bạn. Bạn đã từng gặp một người ích kỷ, người không thực sự hạnh phúc, đã gặp chưa? Tôi chưa gặp. Làm thế nào một người ích kỷ có được hạnh phúc khi điều người ấy thực sự muốn là làm “cái rốn” của vũ trụ, người ấy tìm kiếm sự thỏa mãn và sự tán dương? Ích kỷ chỉ dẫn đến bất hạnh mà thôi.

Tc gin. Tức giận không tốt cho bạn đâu. Ngoài ra, nó còn tiềm tàng khả năng phá hủy những người khác. Không kiềm chế được tức giận có thể làm hại cơ thể bạn. Nó có thể là nguyên nhân của cao huyết áp, loét dạ dầy, đau đầu và sơ vữa động mạch. Tôi đang đề cập đến sự tức giận là một cảm xúc tiêu cực, không tức giận đó là “công chính” và nó thúc đẩy một lý do đáng giá như một chiến dịch tranh cử để chống lại bất công, bạo lực, hay nghèo đói. Khi một người giận giữ thì người ấy đang ở trong một tình trạng tiêu cực. Tức giận là một kẻ hủy diệt kinh hoàng của niềm vui.

Tìm kiếm s tán thành. Xã hội của chúng ta khuyến khích việc tìm kiếm sự tán thành một cách dễ dãi. Những nhà quảng cáo, những chuyên gia, và những người nổi tiếng có xu hướng ảnh hưởng tới nền văn hóa hôm nay của chúng ta. Nếu một quan điểm hoặc một ai đó về bạn và những gì bạn dự định làm hoặc làm trở nên quan trọng đối với bạn hơn là tiếng nói nội tâm của bạn, thì bạn sẽ đánh mất cảm giác của sự sáng tạo và năng lực cá nhân của bạn. Kết quả là, khả năng tạo ra niềm vui của bạn chắc chắn sẽ bị mai một.

Ám nh vi vic so sánh. Khi chúng ta bị ám ảnh với việc so sánh bản thân chúng ta với người khác, thì có khả năng làm cho niềm vui đích thực tiếp tục bị đánh mất ý nghĩa. Vì, quả thực, sẽ luôn luôn có người nào đó có nhiều tiền hơn, nhiều quyền hành hơn, nổi tiếng hơn, và bất cứ điều gì cũng nhiều hơn điều chúng ta có. Thật là khôn ngoan khi tự hỏi bản thân chúng ta những câu hỏi như “căn nhà của tôi có đáp ứng được những nhu cầu của tôi hay không”, thay vì hỏi rằng “căn nhà của tôi có lớn hơn và đẹp hơn căn nhà của người láng giềng tôi hay không?”

Đánh mt nhng tiêu chun giá tr. Chúng ta cần lý tưởng, động cơ và mục đích để thúc đẩy chúng ta sống và làm việc, nghĩa là chúng ta cần những nguyên tắc chắc chắn để sống. Chúng ta có thể tìm thấy niềm vui tuyệt vời trong việc chúng ta cam kết để những giá trị tinh thần biến đổi đời sống chúng ta và thế giới. Không có tiêu chuẩn giá trị, cuộc sống của chúng ta sẽ vô nghĩa và buồn tẻ.

S phân cách. Tương quan trong cuộc sống là một phần không thể thiếu của con người tự nhiên. Tương quan chân thành mang đến niềm vui. Tương quan sâu xa nhất của tất cả là mối tương quan với tha nhân và với Thiên Chúa. Mối tương quan này đặt nền tảng trên việc chúng ta ý thức mình là con cái của Thiên Chúa.

Ti li. Chúng ta là những tội nhân. Tuy nhiên, tội lỗi không được xưng ra hủy hoại đời sống chúng ta và cướp đi niềm vui của chúng ta. Khi sống trong tội lỗi, chúng ta đánh mất sự tự do, vì “những ai bị giam hãm trong tội là nô lệ của tội lỗi” (Ga 8,34), và chúng ta đánh mất sự chúc lành của Thiên Chúa, “Tội lỗi của ngươi đã lấy đi khỏi ngươi những điều tốt lành” (Gr 5,25). Nhưng Thiên Chúa thông hiểu, chăm sóc và tha thứ. “Nếu chúng ta thú nhận nhưng tội lỗi của chúng ta, Thiên Chúa là Đấng trung tín sẽ tha thứ cho chúng ta những tội lỗi và lau sạch chúng ta.” (1Ga 1,9) Một cảm giác yếu đuối của tội lỗi cùng với việc thiếu thiện chí để thú tội và ăn năn là một ngăn trở nghiêm trọng niềm vui đến trong đời sống chúng ta.

Hạnh phúc và niềm vui thì khác nhau. Mặc dầu chúng thường có khuynh hướng biểu lộ giống nhau trong thực tế. Biết sự khác nhau giữa niềm vui và hạnh phúc thật là quan trọng, vì để biết làm thế nào để đạt được hạnh phúc thực sự và phải tránh cái gì trên tiến trình ấy. Một công cụ được đề nghị là tự phản tỉnh, nó sẽ chỉ cho chúng ta những điều chúng ta muốn thấy (những nét tích cực), và ngay cả những điều chúng ta không muốn thấy (những điểm yếu trong nhân cách của chúng ta). Những nhược điểm của chúng ta có thể khó nhận ra được, nhưng làm cách nào chúng ta có thể đạt được tiềm năng của chúng ta và thực hiện sự tròn đầy của đời sống nếu chúng ta làm ngơ với sự thật? Niềm vui đích thực không đến trừ khi chúng ta sẵn sàng cho sự phản tỉnh (hồi tâm).  

Chuyn ng: Đoàn Công Trình SJ.

(Còn tiếp)

Các bài mới
Các bài đã đăng